• آمادگی دفاعی ۰۶٫۰۶٫۱۳۸۹

    ضرورت و اهمیت کسب آمادگی در برابر خطرات زلزله

    هر ساله وقوع سوانح طبیعی در کشورهای دنیا موجب زیانهای اقتصادی و تفاوت انسانی بسیار زیادی می شود. در جوامع مختلف میزان این خسارات وتلفات بستگی به میزان توسعه یافتگی و تراکم جمعیت . ایمنی ساختمان های روستاها و شهرها در برابر زلزله و آگاهی و آمادگی افراد و جامعه جهت رعایت نکات ایمنی دارد. یکی از مهمترین سوانح طبیعی زلزله است که در حال حاضر پیش بینی زمان و مکان دقیق وقوع آن امکان پذیر نیست و سعی و کوشش دانشمندان برای انجام آن هنوز در مرحله تحقیق می باشد. به همین دلیل وقوع ناگهانی زلزله در بیشتر اوقات جوامع بشری را به ویژه جوامعی که نسبت به احتمال وقوع آن بی توجه بوده و اصول ایمنی در برابر زلزله را رعایت نکرده اند) غافلگیر می کند و نتایج نامطلوبی به جای می گذارد. کشور ما ایران که روی کمربند لرزه ای فعال آلپ – هیمالیا قرار گرفته است از مناطق لرزه خیز دنیا محسوب می شود و هر چند گاه یکبار زلزله ای مخرب در بخشهای مختلف آن روی می دهد.
    تجربه بین المللی نشان می دهد که علاوه بر رعایت اصول صحیح شهرسازی در مناطق زلزله خیر می توان با یادگیری و رعایت نکات ایمنی، آسیب های ناشی از وقوع زلزله را تا حد زیادی کاهش داد.

    دستور العملهای ایمنی بطور کلی به سه نوع تقسیم بندی می شوند:

    نکات ایمنی ساختمانی:
    در برنامه ایمن سازی در برابر زلزله، ایمنی ساختمانها و کلیه بناها از اولویت و اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. زیرا بناها به هنگام وقوع زلزله های شدید در صورت عدم استحکام و مقاومت لازم آسیب می بینند و به ساکنین آنها صدمه جانی وارد می شود. به همین دلیل تعیین محل مناسب برای ساخت بنا (دور از گسلهای فعال و روی زمینی که مقاومت خاک آن مناسب است). طراحی صحیح و مقاوم در برابر زلزله توسط مهندسان با صلاحیت، استفاده از مصالح مناسب ساختمانی ، ساخت ساختمان با بکارگیری کارگران آموزش دیده و نهایتاً نظارت بر ساخت و کنترل کیفیت توسط سازمانهای مسؤول و مهندسان ناظر برای ساختمانهای جدید ، تعمیر و مقاوم سازی ساختمانهای موجود و اصول بسیاری ضروری برای ساخت بناهای مقاوم در برابر زلزله هستند.

    نکات ایمنی غیرساختمانی :

    رعایت اصول ایمنی در داخل ساختمان ها نیز بسیار با اهمیت است. زیرا ممکن است در برخی از زلزله های نه چندان شدید ساختمان ویران نشود ولی سقوط پرتاب و شکستن وسایل داخلی برای ساکنین ایجاد خطر کند. لذا ایمن سازی داخل ساختمانها نیز از اصول ایمنی محسوب می شود که در عین حال بسیار کم هزینه و آسان است و تأثیر به سزایی در پیشگیری از آسیب ها دارد.

    آمادگی افراد جامعه :

    آگاهی افراد از پدیده های جامعه زلزله و میزان خطر زلزله محل زندگی خود، برنامه ریزیهای صحیح ایمنی بطور گروهی و در اقشار مختلف جامعه، و بالاخره آمادگی فردی برای انجام اقدامات ضروری عکس العمل مناسب هنگام وقوع زلزله میزان آسیب ها را تا حد زیادی کاهش می دهد.
    با توجه به مطالب بیان شده از شما دانش آموزان که نقش بسزایی در آموزش سایر افراد و سازندگی جامعه آینده دارید خواسته می شود. از ضرورت و اهمیت مقاوم بودن ساختمان برای حفظ جان و سلامتی اعضای خانواده با والدین خود صحبت کنید و از آنها بخواهید هنگام ساخت خرید و یا انتخاب منزل با مهندسان باصلاحیت و آشنا به مسایل مهندسی زلزله مشورت و به توصیه های آنها توجه کنند. قبل از هر گونه تغییرظاهری در داخل ساختمان، حذف و جابجایی قسمتهایی نظیر دیوار، ستون و در و پنجره ها بامهندسین متخصص و با صلاحیت مشورت کنند.
    فراموش نکنید ساختمان مقاوم می تواند ایمنی ساکنین را به هنگام وقوع زلزله بسیار افزایش می دهد

    ایمن سازی محیط :

    ایمن سازی محیط در مقابل خطرات ناشی از زلزله از مهمترین اقداماتی است که قبل از وقوع زلزله باید انجام شود. در بسیاری از موارد والدین با بهره گیری از تخصصهای ویژه ای مانند آهنگری ، نجاری، سیم کشی ، لوله کشی نه تنها برای رفع نقایص منزل خود بلکه برای مدرسه فرزندان خود می توانند کمک ارزنده ای نمایند. ضمن آنکه با کمک های نقدی و غیرنقدی و تهیه وسایل مورد نیاز به خود کفایی مدرسه یاری کنند. همچنین برخی امکانات ایمنی سازی داخل ساختمان مدارس می تواند توسط تعدادی از دانش آموزان و تحت نظر معلمین و مسؤولات در قالب «گروه ایمنی» انجام شود. همین اقدامات درمنزل باید توسط اعضای خانواده انجام شوند:
    پنجره و درهای شیشه ای بزرگ با تور و توسط چسب بصورت ضربدر یا در صورت امکان، با سلفونهای چسبی به نوعی تقویت گردند تا بعد از شکسته شدن به اطراف پرتاب نشوند.

    گاهی اوقات گذشته از سقوط آور، خرابی قفل ها(قفل درها)، باعث می شود تا افراد در بخشهایی از ساختمان زندانی شوند. بنابراین باید قفل تمام درهای خروجی، دستشویی ، اتاقها و … بررسی شوند و نقش آنها رفع شود یا در صورت لزوم تعویض گردند.
    خطر سقوط پرتاب بسیاری از اجسام و وسایل را باید با تغییر مکان و یا محکم کردن آنها در جای خود از بین برد، برای مثال باید:
    اتصال وسایل سنگین و آویزان ( مانند چراغ آویز، تخته سیاه، یخچال ، آبگرمکن و …) را به دیوار محکم کرد. در صورت امکان و حتی المقدور باید محل نشستن و استراحت افراد زیر یا نزدیک این وسایل نباشد.

    سیم کشی های برق و یا لوله کشیهای گاز و آب، کلید و شیرهای اصلی آنها بررسی و نقایص احتمالی توسط متخصصین و والدین، در این امور برطرف شود تا احتمال قطع آب و بروز خطر آتش سوزی که معمولاً بعد از زلزله رخ می دهد از بین می رود.
    مواد شیمیایی را که احتمالاً شاید سمی و یا قابل احتراق هم باشند به داخل قفسه هایی انتقال داده شوند که در دارند و قفل می شوند. در صورت امکان توصیه می شود ظروف شیشه ای مخصوص نگهداری این مواد با ظروف پلاستیکی یا نشکن تعویض شوند.

    با قراردادن میله یا نرده محافظی جلو قفسه های کتابخانه از سقوط کتاب ها در هنگام وقوع زلزله جلوگیری کنید.

    تجهیز محیط :

    اکنون تصور کنیم که در صورت مقاوم نبودن ساختمان پس از وقوع زلزله احتمال دارد با چه مسایلی روبرو شویم:
    - عده ای زیر آوار و یا اجسام و وسایل سقوط کرده گرفتار شده اند
    - تعدادی در محلهایی زندانی شده و احتیاج به کمک دارند
    - برق قطع شده و امکان کمک رسانی در محلهای تاریک کاهش یافته است برخی از افراد مجروح شده و نیاز به کمک های اولیه دارند
    تعدادی از افراد دچار وحشت شده و نیاز به راهنمایی و آموزش دارند
    - از محل تعدادی از افراد اطلاعی در دست نیست
    آب قطع شده و یا به علت احتمال برق گرفتگی بر اثر سقوط سیم برق در محلی که آب جمع شده باید جریان برق را قطع کرد.
    در جایی آتش سوزی بوجود آمده است. همچنین ممکن است در مدرسه:
    در نتیجه قطع تلفن امکان تماس با بیرون و ارسال تسریع پیام امدادخواهی وجود نداشته باشد. ممکن است پس از وقوع زلزله به علت بسته شدن راهها، تا رسیدن نیروهای امدادی مدتی طول بکشد. برای مقابله با مشکلات فوق بهتر است با همکاری یکدیگر و با مشورت گروهی، با توجه به شرایط ساختمان، و نیازهای احتمالی پس از وقوع زلزله ضروریات را پیش بینی نمود و در تهیه آنها کوشید. برای این کار افرادی می توانند مسؤول جمع آوری وسایل لازم گردند که گروه تدارکات نام دارند. این وسایل عبارتند از: وسایل نجات شامل : بیل، کلنگ، طناب، شیلنگ آب . جعبه ابزار آچار، پیچ گوشتی ، آچار فرانسه و انبردست. کپسول و آتش خاموش کن چراغ قوه و باطری یدک. جعبه کمک های اولیه – شمع و کبریت – بیسکویت و موادقندی ، ذخیره آب، دستمال کاغذی صابون و مایع ظرفشویی دفتری که در آن اسامی کامل افراد ساکن در محل و تعداد مشخصات آنها نوشته شده باشد.
    در مورد افرادی که به بیماری خاصی مانند بیماری قلبی، قند، غدد و داخلی … مبتلا هستند و یناز به مراقبت و داروی ویژه ای دارند این موضوع ذکر شود و نام، نحوه و مقدار استفاده از دارو و نیز در کنار نام وی اضافه شود.

    «گروه تدارکات» باید توجه کند که :

    ذخیره آب باید دو هفته یکبار تعویض شود زیرا آب مانده ممکن است آلوده شود و ایجاد بیماری کند. توصیه می شود آب در ظرف پلاستیکی نگهداری شود. داروهای جعبه کمک های اولیه قبل از اتمام زمان اعتبار خود تجدید شوند. نوع دارو، مورد مصرف، مقدار و نحوه استفاده آن بدقت نوشته شده و همراه آن باشد. کپسول آتش فشانی هر یکسال یکبار مورد بازدید قرار گرفته و در صورت لزوم پر و آماده استفاده گردد.
    سپس از تهیه این وسایل، آنها را در ساک یا جعبه های بزرگ قرار داده و در جای مشخص و قابل دسترسی قرار دهید. بهتر است این محل طوری انتخاب شود که از نظر احتمالی خرابی ساختمان پس از وقوع زلزله، ایمن تر از سایر نقاط باشد و راههای دسترسی به آن در اثر سقوط وسایل مختلف و یا آوار مسدود نشود. این محل باید با علامت نشانه گذاری شود تا در صورت نیاز، همه بتوانند براحتی آن را پیدا کنند.

    بخش دوم – عکس العمل های مناسب وقوع زلزله در اماکن مختلف:

    در صورت احساس وقوع زلزله باید بلافاصله چه کارهایی انجام داد و تا از صدمات و آسیب های احتمالی در امان بود؟ برای پاسخ به این سؤال ابتدا باید دانست در زلزله های شدید امکان دارد چه اتفاقاتی رخ دهد.

    الف – داخل ساختمان:
    در داخل ساختمان احتمال دارد حوادثی از این قبیل اتفاق افتد:
    ریزش سقفها و مصالح ساختمانی – شکستن و پرتاب خرده شیشه – سقوط وسایل آویزان مانند چراغ ، پنکه سقفی و … سقوط اجسام سنگین و وسایلی که روی آنها قرار دارند مانند قفسه های کتابخانه و …

    ب – خارج از ساختمان :

    در خارج ساختمان ممکن است پدیده های زیر اتفاق افتد : خرابی و ریزش قسمت هایی از ساختمان .

    سقوط و پرتاب خرده شیشه ناشی از شکستن پنجره ها و درهای شیشه ای ، شکستن درختان و سقوط تیرهای چراغ برق. بسته شدن خیابانها بر اثر خرابی ساختمان ها و یا احتمالاً از ریزش پل های هوایی.
    قبل از هر چیز آرامش خود را حفظ کنید. ترس و وحشت ، سرعت عمل و صحت رفتار شما را کاهش می دهد. پس با اعتماد به نفس به سرعت نکات ایمنی را انجام دهید. دیگران را نیز دعوت به آرامش و انجام آنها کنید.

    عکس العمل مناسب داخل ساختمان :

    به محض احساس وقوع زلزله، در صورت امکان، مثلاً اگر ساختمان یک طبقه است و نزدیک در خروجی هستید، از آن خارج شوید و به فضای باز بروید . اگر هنگام وقوع زلزله در ساختمان چند طبقه ای هستید سعی نکنید با استفاده از پله و آسانسور خود را به خارج از آن برسانید. همچنین از آنجایی که در اماکن عمومی همه افراد نمی توانند در یک زمانی و با هم از درهای خروجی بیرون روند، حتی هجوم آنها به طرف درها می تواند خود عامل آسیب رساندن افراد به یکدیگر باشد. بنابراین محل امنی در داخل ساختمان انتخاب کرده و تا پایان لرزه ها آنجا پناه بگیرید.
    در داخل ساختمان از پنجره و درهای شیشه ای فاصله بگیرید. از کنار وسایلی که امکان سقوط یا پرتاب دارند دور شوید.
    زیر میز یا محل مناسبی پناه بگیرید. میان چهارچوب محکم در جای مناسبی برای پناه گرفتن است. چهارچوب در را با یک دست محکم گرفته و با دست دیگر مراقب بسته شدن در باشید.

    اگر به میز یا چهارچوب در دسترس ندارید و در جایی مانند راهرو هستید از اجسام قابل سقوط دور شوید . به کنار دیواری بروید و به آن بچسبید و یا رو به دیوار نشسته ، سر را به طرف زانوها خم نموده آن را با بازوها بپوشانید و کف دستها را پشت سر به هم قلاب کنید.

    عکس العمل مناسب خارج از ساختمان :

    در خیابانهای پهن از ساختمان ها، پله های زودگذر و عابر، درخت ها و تیرهای چراغ برق دور شوید.
    در خیابانها یا کوچه های باریک کنار اتومبیلهای پارک شده و دیوارهای کاملاً کوتاه پناه بگیرید و دستها را روی سر و گردن خود قرار دهید. اگر در حیط مدرسه هستید از ساختمان ، دیوار ، تیرک های زمین بازی و سبد بسکتبال فاصله بگیرید.
    اگر در سرویس مدرسه هستید از راننده بخواهید خود را در محلی دور از ساختمان ، پل روگذر و یا پل عابر پیاده، درخت و تیر چراغ برق متوقف کند. همه در خودرو بمانید. روی صندلی محکم بنشینید. سر را به طرف زانوها خم کنید و با دست و بازوها از سر خود محافظت

    توجه داشته باشید که بطور کلی خطر سقوط آوار ساختمانی از خطر سقوط درختان و تیرک ها بیشتر می باشد.
    پس از پایان لرزه ها (در صورتی که در داخل ساختمان هستید) :
    چند دقیقه در پناهگاه خود بمانید و سپس با احتیاط ازآنجا خارج شوید.
    در صورت امکان به سالمندان و کودکان برای خروج از ساختمان کمک کنید. سپس ساختمان را به آرامی ترک کنید.
    پس از خروج در فضایی دور از ساختمان ها و موانع قابل سقوط بمانید تا کسب اطمینان کامل از عدم وجود خطر و تأیید بزرگترها به داخل ساختمان وارد نشوید چرا که احتمال وقوع پس لرزه هایی وجود دارد که برخی از آنها می توانند شدید باشند.

    تصمیم گیری :

    بهتر است قبل از وقوع زلزله، نسبت به چگونگی عکس العمل، حداقل در مورد مکانهایی که معمولاً در آنها هستید، تصمیم بگیرید و در هنگام زلزله تصمیم خود را بلافاصله انجام دهید.
    توجه داشته باشید که در برخی اوقات مانند زلزله سال ۱۳۷۵ بجنورد، ممکن است قبل از زلزله اصلی لرزه هایی بوقوع بپیوندد. لذا توصیه می شود به محض احساس لرزه ها با توجه به محلی که در آنجا هستید عکس العمل مناسب انجام دهید. پس از پایان لرزه ها اگر داخل ساختمان هستید از ساختمان خارج و دور شوید تا کسب اطمینان از ایمنی از طریق پیام های رادیویی و یا شفاهی به مسؤولان باز نگردید. چنانکه در زلزله بجنورد مردم به پیش لرزه ها توجه کردند و خوشبختانه در هنگام زلزله اصلی در خارج ساختمان ها بودند و آسیبی به آنها نرسید.
    توجه داشته باشید که انجام عکس العملهای سریع در کوتاه ترین زمان ممکن است یکی از مهمترین اصول ایمنی در هنگام وقوع زلزله است. بنابراین سعی کنید که در هر بار تمرین ضمن بهتر انجام دادن نکات ذکر شده ، زمان عملیات را کاهش دهید.انجام بحث گروهی و بررسی نقاط ضعف و قوت تمرین بسیار مفید است.
    به خاطر داشته باشید‌: تکرار این تمرین اشتباهات را کاهش و مهارت و سرعت عمل را افزایش می دهد .

    بخش سوم – امداد رسانی بعد از زلزله :
    تشکیل گروههای امدادی:

    تجربه نشان می دهد که بیشترین اقدامات نجات و کمک رسانی قبل از رسیدن نیروهای امدادی، توسط افرادی که در محل حادثه حضور دارند انجام می گیرد. البته در برخی از موارد هم به علت بی اطلاعی و ناآگاهی افراد حوادث نامطلوبی رخ می دهد. به همین دلیل لازم است که قبل از وقوع زلزله کلیه افراد از نکات ضروری اطلاع حاصل کنند و با تمرین کافی، مهارت لازم را بدست آورند. اما برای جلوگیری از بی نظمی باید گروههای خاصی، متشکل از تعداد مشخصی در مدرسه و محله با وظایف تعیین شده، از سوی شورای ایمنی زلزله انتخاب و تعلیم داده شوند تا بتوانند در صورت نیاز اقدامات ضروری را انجام دهند.
    فعالیت گروههای امدادی بعد از زلزله نیز همانند گروه تدارکات و گروه ایمن سازی تحت نظر شورای ایمنی زلزله می باشد.

    نمودار
    ۱ – گروه پشتیبانی :‌
    اولین گروهی که پس از وقوع زلزله اقدام به عمل نماید گروه پشتیبانی است. چرا که این گروه وسایل مورد نیاز سایر گروهها را در اختیار آنها قرار می دهد. پس بهتر است که اعضای این گروه بهتر از افراد دیگر از محل دقیق در وسایل ضروری زمان وقوع حادثه آگاهی داشته باشد.
    وظایف :
    اعضای این گروه باید پس از وقوع زلزله به محل نگهداری در وسایل ضروری زمان وقوع حادثه رفته و آنها را بین اعضای سایر گروهها تقسیم کنند ، اعضای گروه باید در صورت نیاز ، آب و مواد غذایی را بین افراد تقسیم کنند.
    • چند نفر از اعضای گروه باید مانع ورود و بازگشت به سایرین به داخل ساختمان شوند.
    • یک یا دو نفر باید از روی دختری که فهرست نام و مشخصات کلیه ساکنین ساختمان در آن است سعی در شناسایی کسانی کنند که در محل حضور ندارند. در صورت امکان از دوستان و حاضرین محل تحقیق کنند که آن شخص کجا می تواند باشد، سپس موضوع را به اطلاع افراد گروه «تجسس» برسانند تا آنها به کمک شخص غایب بروند.
    در مدرسه ، اسامی افرادی که از مدرسه خارج می شوند علامت گذاری شود تا در صورت نیاز بتوان پاسخگوی خانواده آنها بود.

    ۲ – گروه تجسس :
    ممکن است پس از وقوع زلزله، در جایی از ساختمان حادثه مجددی در حال تکوین باشد. فردی در مکانی زندانی یا مجروح شده و نیاز به کمک داشته باشد. بنابراین عده ای باید با دقت و تحت نظارت سرپرست گروه و با اجتناب از رفتن به مکانهای بسیار خطرناک در حال ویرانی، ساختمان را بازرسی کنند. از آنجایی که ساختمان مدرسه بزرگ است توصیه می شود طبق هماهنگی ای که از قبل انجام می شود، کل محل به چند طبقه تقسیم بندی گردد و برای کنترل هر منطقه چند نفر و یک سرپرست در نظر گرفته شوند.

    وظایف A:
    بررسی تمام ساختمانها و بخشهای آن به منظور یافتن مجروحین و یا زندانی شده ها\ گاهی برای یافتن افراد باید محل را ساکت کرد. فریاد کشید و منتظر جواب ماند،برخی اوقات هم می توان از رسوبات یا بر هم زدن دستها استفاده کرد.
    • پس از بررسی و قسمت از ساختمان و اطمینان از اینکه کسی در آنجا نیست می توان علامت ضربدر بزرگی بر در آن گذاشت تا دیگر اعضای گروه به آنجا مراجعه نکنند.

    تقسیم وسایل ضروری

    علامت گذاری محل های بررسی شده

    • اگر مجروحی در جایی پیدا شد باید بدقت تمام و با رعایت اصول مربوطه به روش کمک مجروحین او را به خارج از ساختمان . جایی که افراد گروه در کمکهای اولیه مستقر شده اند منتقل کرد. کسانیکه آسیب زیاد و جدی دیده اند نباید از جای خود تکان بخورند فقط در صورت امکان خطر ویرانی ساختمان و یا آتشسوری در آن محل باید به نقطه ایمن تری منتقل شوند.

    • اگر فردی زیر آوار مانده باشد باید با دقت در آهستگی تکه های آوار را جابه جا نموده و از ایستادن روی آن منطقه پرهیز کرد تا صدمه بیشتر به مصدوم وارد نشود.
    • چند نفر از اعضا باید امکان بروز خطر آتش سوزی را بر اثر نشت گاز یا شکست لوله های آن، واژگون شدن وسایل حرارتی و اتصال سیم های برق بررسی کنند. در صورت وجود چنین امکانی باید هرچه سریعتر شیرگاز بسته و جریان برق قطع شود. پس بهتر است که قبل از محل قرار گرفتن شیر آب، گاز و کنتور برق و چگونگی باز و بسته کردن آنها بخوبی فرا گرفته شود.

    همچنین باید مراقب بود در نقطه ای که لوله های آب شکسته در آب جمع شده و سیم برق سقوط کرده است، خطربرق گرفتگی در آن منطقه بسیار است. بهتر است از رفتن به آنجا اکیداً اجتناب کرد.
    هر محلی پس از بازرسی و حصول اطمینان از ایمن بودن آن باید با ضربدر سفید علامتگذاری و یا برعکس مناطقی که احتمال وقوع خطر در آن می رود با ضربدر قرمز مشخص شود تا کسی به آنجا نرود.

    ۳ – گروه کمک های اولیه :
    با وقوع هر زلزله احتمال دارد عده ای مجروح شوند بنابراین اعضای این گروه باید از قبل بخوبی کمک های اولیه را آموخته و در این کار مهارت داشته باشند. قبل از وقوع بهتر است محل امنی در فضای باز و دور از ساختمان و اجسام قابل سقوط (مثل تیرکهای زمین بازی، درختها، چراغهای برق و …) برای استقرار گروه کمک های اولیه و انتقال مجروحین به آنجا تعیین شود.
    وظایف :
    افراد گروه کمک های اولیه باید بهترین کمک های اولیه مانند تنفس مصنوعی، بستن زخمها و شکستیگها و … را به مجروحین برسانند. در مورد جراحات سطحی می توان تقسیم عمل کرد ولی برای جراحتهای جدی و خطرناک باید فقط اقدامات اولیه را انجام داد و منتظر نیروهای امداد شد.
    ‌‌* باید سعی شود ضمن مداوا با صحبت کردن با شخص مجروح بدوی آرامش و اطمینان خاطر داده شود. این کار سبب می شود که مجروح بر وضعیت موجود غلبه کند و این امر کمک بزرگی برای امدادگران خواهد بود.

    ۴ – گروه آتش نشان :
    این گروه با توجه به احتمال وقوع آتش سوزی پس از زلزله باید از قبل نکات لازم جهت خاموش کردن آتش را بخوبی فرا گرفته باشد و با تمرین، مهارت لازم را کسب کند تا بتواند در صورت نیاز از مهارت و آگاهی خود استفاده کند.

    وظایف :
    پس از شناسایی اماکنی که آتش گرفته و یا احتمال آتش سوزی در آنها وجود دارد، این گروه باید همراه و تحت نظارت سرشرست خود به محل رفته و با استفاده از کپسول آتش خاموش کن، آب و ماسه سعی کند آتش را مهار کند و مانع از سرایت آن به مناطق دیگر شود. در صورتی که آتش غیرقابل مهار باشد باید به سرعت از آنجا خارج شده و تمام اطراف آن منطقه نیز تخلیه گردد.
    توجه :
    با حفظ آرامش ، نظم و دقت وظایف خود را انجام دهید یک امدادگر نباید خود قربانی شود.

    مانور آموزشی زلزله :
    در این قسمت مطالبی در مورد مانور آموزشی ارائه می شود ولی قبل از اجرای مانور لازم است عملیات انجام شده عرضه پیشگیری کنترل شود. این عمل توسط «شورای ایمنی» مدرسه انجام می پذیرد و شامل بخشهای زیر است:
    ایمنی ساختمان : میزان مقاومت ساختمان مدرسه با کمک افراد متخصص که می توانند از اولیای دانش آموزان باشند، مورد بررسی قرار می گیرد.
    و موارد لازم به اداره آموزش و پرورش گزارش می شود تا نقائص برطرف شود و ساختمان مدرسه مقاوم سازی شود.

    ایمن سازی محیط :
    اعضای گروه «ایمن سازی» عملیات انجام شده را شرح می دهند و نتایج اقدامات توسط اعضای «شورای ایمنی» بررسی می شود.
    تجهیز محیط : اعضای گروه «تدارکات» وسایل آماده شده را به نمایش می گذارند و «شورای ایمنی» وسایل را مورد ارزیابی قرار می دهند.
    پس از یادگیری تمامی این آموزشها لازم است یک تمرین دسته جمعی در مدرسه، منزل و محله در برابر زلزله ی فرضی صورت گیرد که در آن گروههای تعیین شده از سوی شورای ایمنی زلزله و سرپرستها وارد عمل شده و وظایف خود را انجام دهند. اما قبل از شروع آن باید چند نکته بسیار مهم توجه کرد:
    ۱ – در تمام مدت تمرین از توصیه های اعضای شورا باید پیروی نموده و از هرج و مرج و بی نظمی اجتناب شود.

    ۲ – ضمن تمرین هر فرد باید مراقبت نماید که برای خود و دیگران حادثه ای بوجود نیاورد
    ۳ – با تمام اعضای گروه خود صمیمانه همکاری کنید. در این تمرین گروههایی چون :
    ۱ – شورای ایمنی زلزله
    ۲ – گروه پشتیبانی
    ۳ – گروه تجسس
    ۴ – گروه کمک های اولیه
    ۵ – گروه آتش نشان

    ۴ – با تمام اعضای گروه خود صمیمانه همکاری کنید. در این تمرین گروههایی چون :
    ۱ – شورای ایمنی زلزله
    ۲ – گروه پشتیبانی
    ۳ – گروه تجسس
    ۴ – گروه کمک های اولیه
    ۵ – گروه آتش نشان

    مانور آموزشی زلزله باید طبق برنامه ای دقیقاً پیش بینی و زمان بندی شده و در دو مرحله انجام شود:
    الف – هنگام وقوع زلزله فرضی
    ب – پس از وقوع زلزله فرضی

    الف – هنگام وقوع زلزله فرضی :
    این مرحله با علامتی که از قبل تعیین شده مثل صدای سوت یا زنگ شروع می شود، باید وانمود شود که مثل سایر روزها دانش آموزان، افراد خانواده و یا محله در محلهایی هستند که اوقات روزهای معمولی خود را سپری می کنند. در این مرحله چگونگی عکس العمل مناسب در اماکن مختلف تمرین می شود. صدای سوت یا زنگ به منزله وقوع زلزله فرضی است. افراد باید در هر محلی که هستند به نحو صحیح و طبق نکاتی که آموخته اند عکس العمل مناسب را انجام دهند تا از آسیب در امان باشند . مدت زمان این مرحله کوتاه است، چرا که زلزله حقیقی نیز مدت زیادی طول نمی کشد، این وضعیت ادامه خواهد داشت تا زمانی که سوت یا زنگ دوم را نشانه اتمام لرزه هاست به گوش برسد.

    ب : پس از زلزله فرضی :
    این مرحله شامل دو قسمت است: تخلیه – شروع عملیات امداد
    تخلیه :
    پس از شنیدن صدای زنگ دوم همه افرادی که در داخل ساختمان پناه گرفته اند باید خود را به خارج از ساختمان برسانند. اما باید توجه داشته باشید که بطور دسته جمعی به طرف درهای خروجی هجوم نبرید، زیرا ممکن است حادثه ای بوجود آورد. شروع عملیات امداد : پس از آنکه همه خود را به محل امنی در خارج از ساختمان رساندند عملیات امداد آغاز می شود. گروههای کاری پشتیبانی ، تجسس، کمک های اولیه و آتش نشان بلافاصله سرپرست یا سرپرستان خود را یافته و با دستور توصیه های او وظایف خود را انجام می دهند. وقوع پس لرزه های احتمالی را فراموش نکنید.

    پرسش از متن گفتار سوم :

    ۱ – میزان خسارات و تلفات وقوع سوانح طبیعی از جمله زلزله به چه چیزهایی بستگی دارد؟
    در جوامع مختلف میزان این خسارات و تلفات بستگی به عوامل زیر دارد:
    الف) میزان توسعه یافتگی و تراکم جمعیت
    ب) ایمنی ساختمانهای روستایی و شهرها در برابر زلزله
    ج) آگاهی و آمادگی افراد و جامعه جهت رعایت نکات ایمنی

    ۲ – رعایت چه مواردی در هنگام وقوع زلزله میزان آسیبها را تا حد زیادی کاهش می دهد؟
    الف) آگاهی افراد از پدیده زلزله و میزان خطر زلزله محل زندگی خود
    ب) برنامه ریزی های صحیح ایمنی بطور گروهی و در اقشار مختلف جامعه
    ج) آمادگی فردی برای انجام اقدامات ضروری و عکس العمل مناسب هنگام وقوع زلزله

    ۳ – اقدامات ایمن سازی و تجهیز محیط در مدرسه چگونه انجام می پذیرد؟
    توسط «شورای ایمنی زلزله» که با همکاری معلمین و مسؤولان مدرسه باید تشکیل شود و تصمیم گیری، هدایت و نظارت بر کلیه فعالیتهای «آمادگی در برابر زلزله» دانش آموزان را به عهده بگیرد. بنابراین هیچ اقدامی بصورت فردی و خارج از برنامه نباید انجام گیرد.

    ۴ – گروه تدارکات چیست؟
    ممکن است پس از وقوع زلزله، به علت بسته شدن راهها، تا رسیدن نیروهای امدادی مدتی طول بکشد . برای مقابله با مشکلات فوق بهتر است با همفکری یکدیگر و با مشورت گروهی، با توجه به شرایط ساختمان و نیازهای احتمالی پس از وقوع زلزله ضروریات را پیش بینی نموده و در تهیه آنها کوشید. برای این کار افرادی می توانند مسؤول جمع آوری وسایل لازم گردند که «گروه تدارکات» نام دارند.

    ۵ – در زلزله های شدید داخل ساختمان، احتمال روی دادن چه اتفاقاتی وجود دارند؟
    در داخل ساختمان احتمال دارد حوادثی ازاین قبیل اتفاق افتاد :
    الف) ریزش سقفها و مصالح ساختمانی
    ب) شکستن و پرتاب خرده شیشه
    ج) سقوط وسایل آویزان مانند چراغ، پنکه سقفی و
    د) سقوط اجسام سنگین و وسایلی که روی آنها قرار دارند مانند قفسه های کتابخانه

    ۶ – عوامل مهم و حیاتی برای حفظ جان و سلامتی در هنگام وقوع زلزله چیست؟
    الف) حفظ آرامش
    ب) سرعت عمل
    ج) مهارت

    ۷ – گروههای امدادی را که قبل از وقوع زلزله تحت نظر شورای ایمنی زلزله می باشند، نام ببرید؟
    الف) گروه تدارکات
    ب) گروه ایمن سازی

    ۸ – گروه پشتیبانی چیست؟
    اولین گروهی که باید پس از وقوع زلزله اقدام به عمل نماید گروه پشتیبانی است. چرا که این گروه وسایل مورد نیاز سایر گروهها را در اختیار آنها قرار می دهد. پس بهتر است که اعضای این گروه بهتر از افراد دیگر از محل دقیق «وسایل ضروری زمان وقوع حادثه» آگاهی داشته باشد.

    ۹ – «گروه تجسس» چیست؟
    پس از وقوع زلزله ممکن است در جائی از ساختمان، حادثه مجددی در حال تکوین باشد، فردی در مکانی زندانی یا مجروح شده و نیاز به کمک داشته باشد. بنابراین عده ای باید با دقت و تحت نظارت سرپرست گروه و با اجتناب از رفتن به مکانهای بسیار خطرناک در حال ویرانی، ساختمان را بازرسی کنند و برای کنترل هر منطقه چند نفر و یک سرپرست در نظر گرفته شوند.

    ۱۰ – مانور آموزشی زلزله در چند مرحله انجام می شود؟
    در دو مرحله :
    الف ) هنگام وقوع زلزله فرضی
    ب) پس از وقوع زلزله فرضی

    نوشته شده توسط defaee در ساعت ۶:۵۰ ب.ظ

  • یک پاسخ

    WP_Modern_Notepad
    • حمید گفت :

      خسته نباشی یا نباشین!!!!
      اولین بار بود که یه سایت دقیقا همون مطالبی داشته باشه که من میخوام
      واقعا به دردم خورد خیلی خیلی ممنون!!
      دیگه بشتر از این چیزی نمیتونم بگم….
      بازم ممنون

    نظر خود را بگویید :

    لطفا" توجه کنید : بخش مدیریت نظرات فعال است و نظر شما بعد از بررسی توسط مدیر سایت منتشر خواهد شد.